Bức thư không muốn gửi

Và trong khonh khc con nhn ra mình đã không có s tnh táo khi nghe thông tin; nhng điu đó Thy đã nói vi P t hôm trước, có phi là bây gi đâu? Và lúc đó con cm nhn rt rõ là t ch P nói sang ch T và ch T nói vi con tt c đu bng cái tâm đy phin não, mà phin não li cng thêm phin não nên nó tr thành nghiêm trng và lch lc rt nhiu. Con thy rõ đó đó có phi là li ca Thy na đâu mà là li ca người truyn li thông tin. Ri sau đó cái cm giác ging ht vy cách đây gn 1 năm v trước khi ch T nói li cho chúng con nghe nhng gì Thy nói v chúng con trong khóa thin trên núi mà chúng con không tham gia được y tr v, nhìn k con thy mình vn còn cm giác s st đó. Thy nói là đúng và ch T nói li càng đúng vì đu là nhng người tin, thân vi con. Chính vy con đau kh, đau kh v cách tiếp nhn thông tin, v s non nt, yếu kém trong mình và Thy biết không, gn mt năm nay ri con luôn phi chu đng cái cm giác y khi gp ch T. Trước khi chưa có chuyn y ch y đi x rt bình đng vi con và M nhưng t sau nghe Thy nói vy v bn con, con cm nhn bên trong ch y không còn thế na.


MT thân mến,


Thy đn đo mãi có nên viết bc thư này cho các con không bi có kh năng cái ngã b tn thương quá mc s dn đến nhng phn ng tiêu cc. Nhưng có l c đ s tht nó lên tiếng thì hay hơn, tt hay xu đó là do người tiếp nhn thông tin và x lý chúng như thế nào.


Trong thư con nói, t chuyn Hòa Bình “nhìn k con vn còn cm giác s st đó”. T đó đến nay đã hơn mt năm mà con vn chưa tìm hiu được cm giác s st đó là gì sao? Đã bao nhiêu ln nó khi lên và chi phi toàn b hành đng và cách suy nghĩ ca con, nht là khi tiếp xúc vi thy và mi người, mà con vn chưa nhn ra nó là cái gì ư?
Đi
u đó cho thy điu gì? Không phi là quá khó đ nhn ra điu đó, các con không phi là người kém nhy cm và ít chánh nim đến mc đó, mà bi vì mình không mun nhìn, không mun chp nhn nó. Cái ngã không cho phép mình chp nhn điu đó.


Người ta ch e dè s st khi dính mc, khi đt quá nng vào mt cái gì đó và s nó mt đi. Thy nói lên mt s tht này, mà chưa chc các con đã nhn ra được: s kém may mn, thua thit và tâm lý bt mãn trong cuc sng là mt đng lc vô thc khiến con người ta phi đi tìm mt nơi nào đó đ bám víu, đ cái “tôi” được bù đp, đ b tn thương. Rt nhiu người Pht t hoc c tu s đến vi đo bng mt tâm lý như thế, điu này đc bit rõ các thin sinh phương Tây, nơi đt nước h luôn cm thy mc cm và thua kém, và tìm đến tôn giáo như mt cách t khng đnh cái tôi ca mình, tránh xa cái nơi cái tôi ca h b vùi dp và tôn xưng nó lên ch nhng k vùi dp y không th cnh tranh. Mt kiu tâm lý AQ rt ph biến trong tâm mi con người.


Lúc đu có th tâm lý đó còn chưa phát trin, và nó cũng có mt tác dng nht đnh, mình cm thy nhit tâm và hào hng vi con đường mi này, như mt li thoát cho nhng bế tc ca cuc sng. Nhưng cuc sng không th được gii thoát bng nhng “li thoát” đ chy trn cuc sng như thế, mà phi bng cách đi din vi nó và gii quyết ngay ti ch phin não phát sinh. Phin não, đau kh sinh ra ch nào thì phi gii quyết ngay ti ch đó. Điu này thy đã ging đi ging li rt nhiu ln ri, nhưng thc s đ sng được vi nó đâu phi là chuyn d.


Sau mt thi gian thc s “li thoát” đó đem li cho mình mt cm giác khác, tránh né khi nhng tâm lý mc cm, thua thit và cái ngã b vùi dp, tm thi nh gánh phin não đang dày vò mình trong cuc sng, (đôi khi cái tâm lý y b hiu nhm thành “đc tin”“tinh tn”) con người ta bt đu bám víu vào nó, bám víu đến mc quyết lit và s mt nó vô cùng. Đã có dính mc tt có lo s, lo s ch bám víu và li thoát này ca mình không còn na, cái tôi luôn luôn mun phi tn ti và phát trin không ch này thì phi nơi khác.


Lúc đó đng cơ tu tp không còn trong sáng na, mà là xut phát t ni lo s bo v cái tôi. Tâm lý này đa phn mi người ít nhiu đu có. Ch N đã nhn ra được và đã nh gánh đi rt nhiu. Ch k ch nhn ra được rng mình tu vì mun được thy khen ch không phi thc s vì li ích, vì đó là điu cn thiết phi làm cho cuc đi mình.

Nhn ra và buông b, K t đó, pháp hành ca ch tiến b rt nhiu và ch sng bình an, thanh thn hơn, thú v hơn trong cuc sng tu tp. Hai con chưa h nhn ra được điu y, và bi s thiếu tnh thc, ít sâu sc nên mi còn lun qun như thế này.


Mt ln thy dy khóa thin cho nhóm mi trên HB, cui khóa thin 2 đa lên, thy và mi người ngc nhiên thy t nhiên cui khóa thin li có 2 người lên lăng xăng quét dn và sân si vì thy mi người khóa này ăn không sch s. 2 đa lên chng phi đ tu, quét dn chán ri ra bc thang ngi gm nhm phin não. Mun cái tôi được th hin, tâm lý luôn cho rng mình là “người cũ”, tu trước, tu cao hơn, gn thy hơn và phi mun th hin điu y cho người khác thy. (Ging y như mt ông quan chc cao cp nào đó, lúc nào cũng phi gii thiu tên mình kèm vi chc v, rt s người khác không biết mình là mt nhân vt quan trng).


Ln va ri, 1 bui sáng thy ngi nghe P trình pháp rt lâu bc thang, lúc đi lên, con ra đón chiếc ghế nha t tay P nói: đ em xung tâm s vi thy 1 lúc. Lúc đó con có thy được đng cơ thc s ca mình là ghen t và mun th hin (và t trn an mình na) là mình vn gn gũi thy hơn không? Thy nhn thy quá rõ nhưng biết làm gì được, đ con phi t nhn ra ch!


Thế nên trong mt s chùa trong nam vn thường có chuyn mt s Pht t lâu năm thành ra “công thn”, mun t quyn hành vi mi người, mun tham gia “t chc”, “sp xếp”, “điu hành”, “nhc nh… thiếu nước mun làm tr trì chùa na thôi. Nhng người đó là nhng người lăng xăng nht, phin não nht, càng lâu càng ngã mn và làm phin mi người nht. H làm công qu như ban ơn, khó chu khi thy mình phc v mà my người khác không làm như mình: c ngi lỳ đy chơi đến ba là ăn… Phin não, ai cũng cm thy không mun gn. Thế mà vn c nghĩ mình làm vic tt, làm công đc, vì mi người, hy sinh, tu trong công vic, xut phát t tâm t…. và mi người phi có “trách nhim” biết ơn, trng th tm lòng y…trong khi nhng người đến thin vin tu thin thì h ch mun được yên thân đ đc cư, không b làm phin, không b đánh giá, bình phm, kèm ca, soi mói… Trong my chùa thy trong y, tình trng đó rt nhiu, trong ni b người tu thy đy bt hòa, nói xu và ghen t ln nhau. Có người được sư tr trì khen, hay có v thân mt vi sư hơn mình…là ghen t, ghen t tt nhiên sinh ác ý, thiếu thin chí, nói chc ngoáy, nói kháy… Có người khác hùa theo thì càng được th. Mà đâu thy cũng thy tình trng đó, nht là người VN thì càng nng, âu đó cũng là cái tâm lý bình thường ca con người, ai cũng có mt phn trong mình như vy, người nào có trí tu tnh thc thường soi xét mình thì sm nhn ra và tiến hóa.


Thy mun tránh cho hc trò ca thy nhng cái by y. Thy mun các hc trò ca thy hãy biết t có trách nhim vi bn thân mình, làm công vic ca mình là tu tp, hiu biết tâm mình. Thy ch trương phát trin quan h chiu dc thy-trò, không phát trin quan h chiu ngang. Lên thin vin, đến vi thy là đ có không gian đc cư tu tp, đ trình pháp và tìm li khuyên, li hướng dn thc hành cho chính xác. Chm hết! Ít quan tâm, xét nét đến người khác, không níu kéo hi han, nói chuyn lăng xăng. Quan h bn đo ch nên thoang thong, hi han vài câu trong tâm t ri vic ai ny làm. Bn đo toàn t tp nói chuyn đi chng phi là đo. Bn đo cũng chng nên nói pháp hay trao đi kinh nghim cho nhau nghe, ch toàn là bn ngã và làm cho người khác sai theo mình. Ngay c 2 v chng, c mang pháp ra bàn lun vi nhau ch làm cho nhau thêm sai, đôi khi cái câu “chia s li ch là trút phin não sang nhau, cùng phin não. Mi người phi t chu trách nhim v cái tâm ca mình, nhưng li c mun “chia s cái trách nhim y cho chng, v mình. Giúp nhau trn tránh không phi đi din cái tâm ca mình. T mình cm nhn trong tâm, t mình hiu, t mình thay đi.


Mt điu na, thy mun T làm cho tht tt là Chánh Ng, đó là đim yếu ca con. Thy đã rt nhiu ln nhc nh, nhc chung cũng như nhc riêng, nhưng con vn còn nói nhiu, trong khóa thin hay nhng ln lên núi, con nói nhiu nht và toàn nói chuyn đi, nh hưởng đến người khác rt nhiu. Nói li phù phiếm vô ích là phm gii th 4, gii chưa gi được thì nói gì đến Đnh và Tu. Người trí thường yên lng, có yên lng thì mi có trí tu. Nói nhiu làm tâm xáo đng, bt an, phin não.


Mt điu thường làm thy bun là nhiu người không tht lòng. Anh L nói tuy thô nhưng rt đúng, “đo đc gi, khi có mt thy thì khép nép, chánh nim, im lng, sau lưng thy thì phóng dt, d duôi, nói chuyn phiếm, sân si…hi đến thì bao bin.

 

Trình pháp thì ch thy điu tt, còn nhng điu xu thì giu bit. Trong khóa thin có rt nhiu phin não, toàn điu vn vt, nhưng ko bao gi thy nghe thy ai trình c.


Điu quan trng nht: “nguyên nhân ca phin não là trong tâm mình, không phi bên ngoài”. Bao gi các con mi hiu và sng được vi điu y đây? Trong tt c nhng gì mình suy nghĩ, hành đng, t trong vô thc vn luôn đ cái nguyên nhân y cho người bên ngoài, vic bên ngoài mà chưa bao gi thy cái trách nhim y là bên trong tâm mình. Tt c nhng cái “s st”, “lo lng”, “bun”, khóc, tht vng, v mng… ch là nhng mũi tên ch đường, đ ch cho mình đến cái gc ca nó là trong tâm mình. Thái đ ca mi người vi mình ch là nhng tm gương phn chiếu, đ cho mình nhìn thy nhng điu trong chính mình mà trước nay mình không h nhìn thy. có tm gương phn chiếu méo mó, cái cái phn chiếu trung thc, nhưng đu là nhng hình nh ca chính mình nhìn t nhiu góc đ khác nhau. Chúng ta nên qua nhng tm gương y đ thy đc nhng vết bn trên lưng áo mà mình ko thy hay là đi đp v nó, thay đi nó. Ti sao khi thy mi người lnh lùng thì li phin não? Mình ch đi tìm hiu nguyên nhân ti sao mi người lnh lùng đ mà sa, ch không nhìn ti sao mình li phin não khi mi người lnh lùng???? Nht đnh có mt dính mc đâu đó, nht đnh có cái mình đt quá nng vào đy (mà chc chn là cái ngã), nht đnh thái đ mình tu không phi là thc s vì chính mình mà vì mt cái gì khác đy (vì chy trn chính mình, vì trn tránh cm giác mc cm, vì mun tìm nơi an toàn khi phin não ngoài đi….)


Thc ra tt c mi điu thy đã nhiu ln nhc, bng nhiu cách khác nhau. Vn đ đây là thói quen suy nghĩ hi ht, nông cn. Nói, nghe, OK, hiu và thế là hết. Ln sau vn thế. Cái nghe và hiu trên suy nghĩ như vy vô cùng nông cn, nghe hiu và phi chiêm nghim, đng vi bng lòng vi cái hiu đó. Nhiu điu thy nói bn con không th hiu hết được đâu, hiu bng suy nghĩ ch không thy bng thc tế, c cho mình đã hiu thì chng bao gi hiu và sng được vi nó c. Nhng li thy nói ch là nhng li gi ý, nhng bin ch đường, bn con ch chp nhn mà không tìm hiu nó trong thc tế ca mình. Nhiu ln trình pháp, ngay c bc thư con gi này cũng vy, ch là phin não đến, đau kh ri phin não đi qua, li nh nhàng, li nghĩ khác đi…nhưng vn chưa hc được gì hết. Qua là xong. Con vn có thói quen, quan sát và tìm hiu tâm mình bng cách nghĩ li, suy xét li nhng vic mình đã làm, đã cm xúc, đã nghĩ….đ“rút kinh nghim”, và thế là xong, sang vic khác … mà không thc s quan sát nhng điu y đang xy ra trong hin ti đ mà hiu chúng tht sâu sc. Hiu bng suy nghĩ, mà không hiu bng trc giác, bng s quan sát trc tiếp trong hin ti…Nên dn dn ch có nghĩ mà không quan sát trc tiếp, và bng lòng vi nhng cái hiu bng suy nghĩ đó.


Chính s hi ht đó làm con không th nhìn sâu được nhng đng cơ gc và nhng cơ chế phin não đang điu khin mình, vn hoàn toàn nm dưới s điu khin ca chúng mà c nghĩ mình đang tu, đang hiu được chúng. Hãy sng sâu sc hơn, đng bao gi chp nhn cái hiu nông cn. Mt vn đ ch có th hiu được bng quá trình quan sát trc tiếp lâu dài, vi nhng cái giá phi tr… Có nhng điu khiến mình phi trăn tr lâu dài, ghi nhn trc tiếp và đng ch quan, ghi nhn đ tìm hiu…con thường quên điu này, thiếu s tnh giác và ước mun tìm hiu tâm mình mà vn b nhng vic bên ngoài ln át, đánh lc hướng. Chy theo “gii quyết” s v mà không ly s kiên nhn quan sát đ tìm hiu làm điu ưu tiên và quan trng nht.


Tht ra thy không mun viết bc thư này tý nào c. Bi vì nó có th không giúp gì được cho các con mà li còn cn tr các con na. Bi vì khi đc, các con s suy nghĩ, s nhn ra và …”sa” (chưa k kh năng xu hơn là phn ng tiêu cc ri mt hết nhu khí tu na). Cái đó chng phi là hiu. Trước nay các con hc thy là như thế, vn là nhng th áp đt, các con áp đt lên mình và sa mình ch không phi t nhn ra. Các con không nương ta vào chính mình mà vn trông đi vào s ch bo ca thy. Thy ch ra thì ko bao gi hết, mình t nhn ra bng thc tế, bng tr giá thì mi thoát được.


Ngay c nhng vic làm con tht vng, nhng gì thy nói v các con, thy cũng mun đ các con t hiu bng thc tế. Khi nghe như vy, các con cm thy đau kh, tìm hiu nguyên nhân, mình sai sót ch nào… và sa… càng sai, đó chng phi là điu thy mun các con làm. Cái đau kh đó đang ch rõ cho con thy rt nhiu điu, min là các con phi sng vi nó, dn vt đau đn cùng vi nó…dùng s quan sát trc tiếp và lâu dài, ch không phi là suy nghĩ, rút kinh nghim và …xong như thế này. Cui cùng cũng ch là mài tròn, đánh bóng mình hơn ch chng phi là trc hiu ra tâm mình và thay đi. Bao gi các con mi có th tu vì mình mun gii thoát khi đau kh tn gc r ch không phi là trn kh???


Và nếu như nhng gì va xy ra li làm cho hai con thêm mc cm và thu mình, tìm cách đ khi b sai, b trách na hoc xa lánh luôn c đo…thì đó li là mt cái by na ca bn ngã, thua trng tay. Bn con đã b dính cái by này lâu lm ri mà chng nhn ra. Khi hc hi vi thy thì càng ngày càng thoi mái và th hin t nhiên nht mi đúng, ch không phi là bên trong vn luôn có mt cm giác s st, gi mình, s sai, s b xa lánh như thế


Các con nên điu chnh li thái đ tu tp ca mình. Tu tp không th đo lường hơn kém nhau bng thi gian tu lâu hay mau, mà là thái đ tu đúng hay sai, đng cơ tu có chân chánh hay không. Hãy quay v vi nhng điu đơn gin nht, vì đó mi là nhng điu sâu sc nht, hãy dùng cm nhn trc tiếp ch đng dùng suy nghĩ. Quay li luôn luôn ghi nhn thun túy tng bước chân, hơi th, tng c đng, tng cm giác, cm xúc trong mình và đng đ suy nghĩ, đng đ cái tưởng xen vào. Nhìn như tht, thy như tht, cm nhn như tht và chm hết. Hãy quay li vi thc tế, hãy đ tâm mình chm vào vi hin ti. Các con đã b chy theo suy nghĩ quá nhiu, và ri b mt hin ti đang có mt, hin ti rt đơn gin và chân thc, suy nghĩ thì phc tp và o tưởng. Hãy bt đu li t đu, đơn gin hóa tâm mình. Trong quá trình tu chúng ta thường phi bt đu li t đu như thế, mi ln quay li mi thy giá tr thc s ca hin ti mà trước đây mình ch chm vào nó mt cách rt m nht.


Mt điu na là các con đã hiu sai cái ch t nhiên thy vn dy. Trong bui ti pháp đàm núi, khi nói v chuyn đánh giá người khác, M có nói rng thì vn c phi đ nó ra, ch kìm nén thì gây c chế. T nhiên không phi là phóng dt theo phin não. Nếu t nhiên như thế thì chng còn gì là tu tp na c, bi vì phin não vn luôn luôn thúc ép chúng ta phi “t nhiên” cho chúng hoành hoành như thế. Thích gì làm ny, mình hoàn toàn tuân lnh phin não vô điu kin mà không h biết. T nhiên nghĩa là quan sát mi hin tượng thân tâm mt cách khách quan, không xua đui hay níu kéo, không mun chúng phi khác đi. Nhưng nếu có s quan sát thc s như vy, tâm s nhn din được ngay phin não và nhng đng cơ gc ca hành đng, nó s chú ý quan sát sâu hơn ch không bao gi đ nó hoành hoành mt cách không th kim soát được. Nhiu loi phin não th hin t nhiên mà con không th nhn din ra được, trong khi người ngoài thì có th thy rt rõ. Đng coi thường phin não, mình chưa bao gi đng trên được nó c đâu con !


Hãy quan sát tht k nhng phn ng ca tâm mình. Cái gì đang phn ng? Phin não ch còn cái gì na, cái ngã đang đng đng sau ch còn cái gì khác. Mình đng v phía phin não và đng hóa mình vi nó hay mình phân bit rõ đâu là k thù đâu là bn hu…. Hãy dám nhìn rõ s tht, dù rng s tht y làm mình cm thy đau đn, làm mình cm thy trng tay…Đây là thi gian cc kỳ quan trng đi vi các con, chánh tà hai ng phân ly ch này. Tu đúng cái ngã s ngày càng gim, tu sai cái ngã s ngày càng tăng. Đng vi quyết đnh, cũng đng vi suy nghĩ, hãy quan sát cái tâm mình, hãy chp nhn và nhìn rõ s tht ch đng chi b nó. Hãy sng trn vn vi cái đau, đng kha lp và chi b nó na. Không phi thy không thy nhng điu y trước đây, nhưng nó chưa đến mc nghiêm trng là mt, hai là hai con chưa thy ra được dù nhiu ln thy đã nhc nh, thuyết pháp. Nhưng gi đây duyên đã đ đ tt c nhng điu y l din ra cho con hc hi, càng đau đn càng tnh thc, càng hiu ng và thay đi sâu sc. Đây cũng là cơ hi, có th s không đến ln th hai, là cơ hi đ phát trin hay là đt sóng phin não nhn chìm cuc đi mình là tùy thuc vào các con c đy.

 

Hãy giành nhiu thi gian đ sng vi chính mình hơn, và đng vi tr li. Câu tr li đích thc không đến sm đâu, t sâu thm ni đau, khi sng đến tn cùng ca nó, vi cái nhìn như tht không ln tránh s dn dn hé l con đường chánh.


Thy chúc hai con chiến thng. Chiến thng chính mình mi là chiến thng ti thượng.


Lúc nào thy cũng dành rt nhiu tâm t cho các con.

 

Thy